Περιοδικό Ιστορία
ΠΑΡΙΣΙ Η ΜΥΣΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ
Από τους Παρίσιους, τους πρώτους κατοίκους της πόλης που φοβούνταν μήπως «τους πέσει ο ουρανός στο..
Ιστορία Εικονογραφημένη
Ηλεκτρονικό κατάστημα Πάπυρος Online

48 Η ΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΛΑΪΚΟΥ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ (ΕΛΑΝ)

H ΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΛΑΪΚΟΥ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ (ΕΛΑΝ)
του Ιωάννη Σ. Παπαφλωράτου

Η Ελλάς εισήλθε στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο με την απρόκλητη επίθεση των Ιταλών, την 28η Οκτωβρίου 1940. Η επιτυχία των ελληνικών δυνάμεων επί των αντιστοίχων ιταλικών υποχρέωσε τους Γερμανούς να παρέμβουν. Αρχικώς, το έπραξαν διά της διπλωματικής οδού (Δεκέμβριος 1940) και όταν η προσπάθειά τους δεν τελεσφόρησε χρησιμοποίησαν την «οδό» των όπλων (Απρίλιος 1941). Ο Ελληνικός Στρατός προέβαλε ισχυρή αντίσταση και συνέχισε να νικάει τους Ιταλούς ακόμη και μετά τη γερμανική επίθεση. Η έκβαση των μαχών όμως ήταν προδιαγεγραμμένη.

Την 20ή Απριλίου ο διοικητής του Γ’ Σώματος Στρατού αντιστράτηγος Γεώργιος Τσολάκογλου –ο οποίος είχε αναλάβει τη διοίκηση του Τμήματος Στρατιάς Ηπείρου– υπέγραψε το (πρώτο) πρωτόκολλο συνθηκολόγησης των ελληνικών μονάδων του αλβανικού μετώπου με τους Γερμανούς, στο Βοτονάσι. Οι όροι του πρωτοκόλλου αυτού ήταν ιδιαιτέρως ευνοϊκοί για τα ελληνικά στρατεύματα, γεγονός το οποίο, κατά τα φαινόμενα, προκάλεσε αντιδράσεις στο Βερολίνο. Επίσης, στην Αθήνα η κυβέρνηση διακήρυξε την πρόθεσή της για «άμυνα μέχρις εσχάτων». Τα γεγονότα αυτά μετέβαλαν τα ως τότε δεδομένα και οι Γερμανοί αξίωσαν την υπογραφή ενός νέου πρωτοκόλλου. Ο Τσολάκογλου αρνήθηκε να το υπογράψει, καθώς εμπεριείχε δυσμενέστερους όρους από το πρώτο. Μολαταύτα, υποχρεώθηκε να το πράξει υπό την πίεση των εξελίξεων, δηλώνοντας ότι το έπραττε «ως αιχμάλωτος πολέμου άνευ ελευθερίας γνώμης». Εντούτοις, οι Ιταλοί αξίωναν να υπογραφεί ένα κείμενο και με αυτούς, γεγονός που συναντούσε τη σφοδρή αντίθεση πολλών Γερμανών αξιωματικών. Τελικώς το θέμα αποτέλεσε μείζον ζήτημα το διμερών σχέσεων, καθώς ο Μπενίτο Μουσολίνι κατέφυγε στον Αδόλφο Χίτλερ. Ο τελευταίος διέταξε να ικανοποιηθεί το ιταλικό αίτημα προκειμένου να μη διαταραχθεί η διασυμμαχική ενότητα. Ως εκ τούτου, αξιώθηκε από τους Έλληνες ανώτατους αξιωματικούς στο μέτωπο η εκ νέου τροποποίηση του πρωτοκόλλου παράδοσης. Αυτοί αρνήθηκαν αρχικώς αλλά εξαναγκάστηκαν να υποχωρήσουν προκειμένου να μην αιχμαλωτιστούν τμήματα του Ελληνικού Στρατού από τους Ιταλούς1.
Το επόμενο πρωινό υπεγράφη το τρίτο πρωτόκολλο παράδοσης των ελληνικών στρατευμάτων (του αλβανικού μετώπου), αυτή τη φορά και με τους Ιταλούς, οι οποίοι είχαν στήσει ολόκληρο κινηματογραφικό συνεργείο για να απαθανατίσει την ιστορική στιγμή, κατά την οποία «οι Έλληνες, καμφθέντες από τα συνεχή και καίρια πλήγματα του νικηφόρου ιταλικού στρατού, προσέρχονταν στο ιταλικό αρχηγείο για να παραδοθούν»! Λίγες ώρες νωρίτερα, ο βασιλεύς Γεώργιος, μέλη της κυβέρνησης και ο πρεσβευτής της Μεγάλης Βρετανίας σερ Τσαρλς Πάλαιρετ είχαν αναχωρήσει με υδροπλάνο από τον Ασπρόπυργο για τη Σούδα. Η μάχη μεταφέρθηκε στην Κρήτη, η επικράτεια της οποίας έπεσε στα χέρια των Γερμανών, ως τα τέλη Μαΐου. Μετά την ολοκλήρωση της κατάληψης της χώρας από τις δυνάμεις του Άξονα η ελληνική επικράτεια διαιρέθηκε σε τρεις ζώνες κατοχής. Το μεγαλύτερο μέρος της περιήλθε υπό τη διοίκηση των Ιταλών. Αυτοί ήλεγχαν έκταση ίση με 74.016 τ. χλμ. εντός της οποίας διαβιούσαν (προπολεμικά) 3.264.000 περίπου Έλληνες2. Υπό τον έλεγχο των Ιταλών είχαν περιέλθει οι περιοχές της Ηπείρου, της Θεσσαλίας, της Πελοποννήσου και της Στερεάς Ελλάδας, όπως επίσης και Νομοί Καστοριάς και Πιερίας (εξαιρουμένης μιας περιοχής βορείως του ποταμού Αλιάκμονα). Επίσης, οι Ιταλοί ήλεγχαν το 1/3 του Νομού Κοζάνης, τις Κυκλάδες (εκτός της Μήλου) και ένα τμήμα του Νομού Λασιθίου. Στην Αττική υπήρχε ένα καθεστώς συνδιοίκησης, αν και τυπικώς τον πρώτο λόγο είχαν οι Ιταλοί. Σημειωτέον ότι οι ίδιοι κατείχαν τα Δωδεκάνησα από το 1912, ενώ προσήρτησαν τα Επτάνησα (εκτός των Κυθήρων και των Αντικυθήρων) στην επικράτειά τους το 1941. Το έργο της κατοχής ανετέθη στην 11η Στρατιά, η οποία αποτελείτο από το επιτελείο της και τρία Σώματα Στρατού, καθώς και την Ανώτερη Διοίκηση Αιγαίου. Ο έλεγχος των ακτών ανατέθηκε στη Βασιλική Τελωνοφυλακή (Regia Guardia di Finanza)3.

[ Περισσότερα στο τεύχος... ]

#526 Απρίλιος - 4,50€

 3 ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ
του Διονύση Ν. Μουσμούτη
Διαβάστε περισσότερα >>
 6 ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΤΩΝ ΣΥΡΑΚΟΥΣΩΝ: Ο ΠΑΤΕΡΑΣ ΤΗΣ ΥΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΙΣΜΑΤΟΣ
του Παναγιώτη Σουλτάνη
Διαβάστε περισσότερα >>
 11 Ο ΛΙΘΟΒΟΛΙΣΜΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΩΣ ΤΟΝ 20ό ΑΙΩΝΑ
του Γεράσιμου Α. Ρηγάτου
Διαβάστε περισσότερα >>
 19 ΑΡΧΑΙΑ ΛΑΥΡΕΩΤΙΚΗ: ΕΝΑΣ ΞΕΧΑΣΜΕΝΟΣ ΚΟΣΜΟΣ
του Ελευθερίου Ηλ. Καντζίνου
Διαβάστε περισσότερα >>
 28 ΤΟ ΚΙΝΗΜΑ ΤΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ
του Ανδρέα Στεργίου
Διαβάστε περισσότερα >>
 36 «Η ΑΝΤΑΡΣΙΑ ΤΟΥ “ΒΕΛΟΥΣ”, KOΡΥΦΑΙΑ ΣΤΙΓΜΗ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΜΟΥ»
Συνέντευξη του Νίκου Παππά στον Γιάννη Ράγκο.
Διαβάστε περισσότερα >>
 48 Η ΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΛΑΪΚΟΥ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ (ΕΛΑΝ)
του Ιωάννη Σ. Παπαφλωράτου
Διαβάστε περισσότερα >>
 62 ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΩΝ ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΙΩΝ-ΟΥΤΡΕΜΕΡ, (Μέρος Α΄)
του Τζων Τζούλιους Νόργουιτς
Διαβάστε περισσότερα >>
 74 Η ΜΑΚΙΑΒΕΛΙΚΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΤΩΝ ΜΕΔΙΚΩΝ
του Ζακ λε Γκοφ
Διαβάστε περισσότερα >>
 84 ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΕΣ ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ ΤΗΣ ΝΟΡΒΗΓΙΑΣ
του Πιερ Φλιέκς
Διαβάστε περισσότερα >>
 90 ΑΝΤΑΜ ΣΜΙΘ: Ο ΠΑΤΕΡΑΣ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ
του Λυκούργου Αρεταίου
Διαβάστε περισσότερα >>
 104 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ, Ο ΕΘΝΙΚΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ
του Φίλιππου Φιλίππου
 109 ΦΡΑΝΤΣ ΑΝΤΟΝ ΜΕΣΜΕΡ
του Φίλιππου Φίλιππα
 111 Βιβλία και Ιστορία
Cas Mudde
ΛΑΪΚΙΣΤΙΚΑ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΑ ΔΕΞΙΑ ΚΟΜΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ
Πρόλογος-Επιμέλεια: Πέτρος Παπασαραντόπουλος
Μετάφραση: Θανάσης Αθανασίου
Εκδόσεις Επίκεντρο, 2011, σελ. : 528, τιμή: 23,00 €
Διαβάστε περισσότερα >>
 111 Βιβλία και Ιστορία
Clive Ponting
Η ΠΡΑΣΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ. Το περιβάλλον και η κατάρρευση των μεγάλων πολιτισμών
Μετάφραση: Πάνος Σταθογιάννης
Εκδόσεις Κέδρος, 2011, σελ. : 644, τιμή: 22,00 €
Διαβάστε περισσότερα >>
 111 Βιβλία και Ιστορία
Bασίλης Γούναρης, Στάθης Ν. Καλύβας, Ιωάννης Δ. Στεφανίδης (Επιμέλεια)
ΑΝΟΡΘΟΔΟΞΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ. Μακεδονία, Εμφύλιος, Κύπρος
Εκδόσεις Πατάκη, 2010, σελ. :472, τιμή: 29,00 €
Διαβάστε περισσότερα >>
 111 Βιβλία και Ιστορία
Γιάννης Μέγας
Η ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 1912-1913. Εικονογραφημένη εξιστόρηση.
Εκδ. University Studio Press, 2011, σελ. : 272, τιμή: 45,00 €
Διαβάστε περισσότερα >>
 111 Βιβλία και Ιστορία
M. S. Anderson
Η ΕΥΡΩΠΗ ΤΟΥ 18oυ ΑΙΩΝΑ, 1713-1789
Mετάφραση: Γιάννα Γούναρη
Εκδόσεις Επίκεντρο, 2012, σελ. : 672, τιμή: 45,00 €
Διαβάστε περισσότερα >>
 111 Βιβλία και Ιστορία
Αντώνης Λιάκος
ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ, ΟΥΤΟΠΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑ.
Οι μεταμορφώσεις της ιστορικής συνείδησης.Εκδ. Πόλις, 2011, σελ. 478, τιμή: 23,00 €
Διαβάστε περισσότερα >>
 ΜΟΝΙΜΕΣ ΣΤΗΛΕΣ

111 Βιβλία και Ιστορία  ΔΙΟΝΥΣΗΣ Ν. ΜΟΥΣΜΟΥΤΗΣ
118  Επικαιρότητα και Ιστορία ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΑΓΚΟΣ

120  Θέατρο και Ιστορία ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΡΑΠΑΝΑΚΗ
122  Τέχνη και Ιστορία ΤΟΝΙΑ ΜΑΚΡΑ

124   Ιστορία στο Διαδίκτυο ΠΑΥΛΟΣ ΜΕΘΕΝΙΤΗΣ
128 Το Σταυρόλεξο του 21ου αιώνα ΠΑΥΛΟΣ ΜΕΘΕΝΙΤΗΣ


ΠΑΠΥΡΟΣ ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ Α.Ε
Πανεπιστημίου 46, Αθήνα, 106 78
Τηλ.: 210 3611880
info@istoria.gr - letters@istoria.gr
Παρουσίαση εκδήλωσης
Εκδοτικός οργανισμός Πάπυρος - Σχεδίαση απο την Webstart - Web hosting απο την Cityhost