Περιοδικό Ιστορία
Κι όμως, όμορφα… Ένα βιβλίο για την τζαζ
Κι όμως, όμορφα... Ένας μάλλον ιδιόρρυθμος τίτλος για ένα βιβλίο που υπερβαίνει τις συνήθεις ...
Ιστορία Εικονογραφημένη
Ηλεκτρονικό κατάστημα Πάπυρος Online

64 Ο ΚΑΙΑΔΑΣ ΚΑΙ Η ΒΡΕΦΟΚΤΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ

ΣΤΟ παρόν άρθρο θα αναφερθούμε σε δύο αλληλένδετα θέματα: στη βρεφοκτονία στην αρχαία Ελλάδα και στον ανυπόστατο μύθο ότι στο γνωστό βάραθρο της Λακωνίας πετούσαν δύσμορφα βρέφη. Αυτό είναι αναληθές: το απέδειξαν οι ανθρωπολογικές έρευνες της ομάδας του καθηγητή ανθρωπολογίας Θ. Πίτσιου, ο οποίος σήμερα διεξάγει εκ νέου έρευνες στο σπήλαιο που γνωρίζουμε ως Καιάδα. Τα αποτελέσματα αυτών των μελετών δεν έχουν ανακοινωθεί ακόμη, ενώ επίκειται η έκδοση των πρακτικών μιας ημερίδας για το θέμα αυτό!

Η διαστρέβλωση
της Ιστορίας
Κανείς έως σήμερα δεν μπορεί να καταλάβει πώς πλάθονται και διατηρούνται ιστορικές αναλήθειες και αντιφάσεις, όπως αυτή την οποία θα προσπαθήσουμε να διαλευκάνουμε στο παρόν άρθρο. Μια ουσιαστική διαστρέβλωση της ιστορίας, μια εντελώς αντιιστορική άποψη, που προσβάλλει την αρχαία ελληνική κοινωνία στο σύνολό της και όχι μόνο τη σπαρτιατική. Το πρόβλημα εντοπίζεται σε δύο κυρίως σημεία: α) στη θανάτωση των δύσμορφων ή μη υγιών παιδιών και β) στη ρίψη των βρεφών αυτών στον Καιάδα. Με άλλα λόγια έχει παγιωθεί η άποψη ότι οι Σπαρτιάτες όσα βρέφη δεν ήταν υγιή, τα πετούσαν στο βάραθρο, όπου φυσικά έβρισκαν φρικτό θάνατο. Αυτό συνέβαινε επειδή οι Σπαρτιάτες, θέλοντας να έχουν υγιείς και δυνατούς πολίτες, ασκούσαν με τον τρόπο αυτόν μια επιλεκτική διαδικασία γνωστή ως ευγονική, βελτίωναν δηλαδή τη φυλή τους. Επόμενο είναι ότι πολλά φασιστικά καθεστώτα, που άσκησαν πράγματι παρόμοια «ευγονική», π.χ. οι ναζί στη Γερμανία, ισχυρίσθηκαν ότι ακολουθούσαν το παράδειγμα των αρχαίων Σπαρτιατών, αμαυρώνοντας με τον τρόπο αυτόν την αρχαία σπαρτιατική κοινωνία. Αυτή η διάτρητη απλοϊκή και από κάθε άποψη ιστορική τοποθέτηση, απέχει πολύ όχι μόνο από την αρχαία ευγονική, επιστήμη με καθαρά παιδαγωγικούς σκοπούς που αποσκοπούσε στην υγεία ―σωματική και πνευματική― των εφήβων, αλλά και από το φαινόμενο της βρεφοκτονίας στον αρχαίο ελληνικό κόσμο. Ιδιαίτερα για το θέμα αυτό, της βρεφοκτονίας, πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί και τούτο επειδή υπήρχαν διαφορετικά κίνητρα, καθώς και ποικίλοι τρόποι ή μέθοδοι απαλλαγής από ένα ανεπιθύμητο βρέφος.

[ Περισσότερα στο τεύχος... ]

Ιούλιος 2007 #469

 89 ΣΠΥΡΟΣ ΜΕΛΑΣ
του Γιώργου Μακαρόνα
 30 ΙΒΑΝ Γ’ Ο ΜΕΓΑΣ, ιδρυτής του ρωσικού κράτους (Μέρος Β’)
του Λυκούργου Αρεταίου
 98 ΟΝΤΡΕΫ ΧΕΠΜΠΟΡΝ, η ενσάρκωση της γοητείας
του Φίλιππου Φίλιππα
 76 Η ΓΕΡΜΑΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΚΩΧΗ ΜΕΧΡΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΩΝ ΒΕΡΣΑΛΛΙΩΝ
Πριν από λίγες ημέρες, συμπληρώθηκαν ενενήντα τρία χρόνια από τη δολοφονία του διαδόχου του θρόνου
της Αυστροουγγαρίας Φραγκίσκου-Φερδινάνδου και
της συζύγου του Σοφίας από Σέρβους τρομοκράτες
στο Σεράγεβο (την 28η Ιουνίου 1914). Το γεγονός αυτό απετέλεσε την αφορμή για την έναρξη του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου. H Γερμανία εισήλθε στον πόλεμο αυτό πανίσχυρη στρατιωτικά, με ακμάζουσα βιομηχανία, ευημερούσα οικονομία και έχοντας επιτύχει ένα υψηλό μορφωτικό επίπεδο για
τους κατοίκους της1. Το 1918, οι Γερμανοί είχαν πλέον κουραστεί από τον πόλεμο και υπήρχε διάχυτο το αίσθημα περί υπογραφής μίας έντιμης ειρήνης χωρίς νικητές και ηττημένους. Στο παρόν άρθρο, θα περιγραφούν τα γεγονότα από την υποβολή του αιτήματος των Γερμανών για ανακωχή (την 3η Οκτωβρίου 1918) έως την υπογραφή απ’ αυτούς
της Συνθήκης των Βερσαλλιών (την 28η Ιουνίου 1919).

Γράφει ο ΙΩΑΝΝΗΣ Σ.ΠΑΠΑΦΛΩΡΑΤΟΣ Διεθνολόγος-Δρ Πανεπιστημίου Αθηνών
Διαβάστε περισσότερα >>
 64 Ο ΚΑΙΑΔΑΣ ΚΑΙ Η ΒΡΕΦΟΚΤΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ
Η οποιαδήποτε «συναισθηματική» προσέγγιση και μελέτη
της αρχαιοελληνικής κοινωνίας είναι σε λάθος κατεύθυνση, και τούτο επειδή είχε κριτήρια διαφορετικά από τα δικά μας. Η σημερινή χριστιανική ηθική είναι λογικό να απορρίπτει συνήθειες των αρχαίων
―όπως η έκθεση βρεφών ή η βρεφοκτονία― που παγιώθηκαν λόγω κοινωνικών και οικονομικών συνθηκών. Έχει όμως αποδεχθεί πολλές άλλες. Με τη βρεφοκτονία έχει ταυτιστεί και ο Καιάδας, όπου θρυλείται ότι πετούσαν τα μη αρτιμελή βρέφη. Τα σύγχρονα στοιχεία αποδεικνύουν ότι αυτό είναι ιστορικό λάθος. Βρεφοκτονία γινόταν, αλλά είναι αμφίβολο αν πετούσαν τα βρέφη σε κάποιο βάραθρο. Μύθος και πραγματικότητα για μια απάνθρωπη πλευρά της αρχαίας κοινωνίας, που όμως μας κληροδότησε την ...έκτρωση, τη σύγχρονη βρεφοκτονία.

Γράφει ο ΧΡΗΣΤΟΣ ΛΑΖΟΣ
Διαβάστε περισσότερα >>
 50 Η ΕΠΙΘΕΣΗ ΤΟΥ ΙΡΑΚ ΣΤΟ ΚΟΥΒΕΪΤ
του Ελευθέριου Καντζίνου (Μέρος Β’)
 44 ΕΝΟΠΛΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΣΤΟ ΜΕΓΑΡΟ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ
ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗΣ ΔΥΣΧΕΡΟΥΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

1935: ΕΝΟΠΛΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ
ΣΤΟ ΜΕΓΑΡΟ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ

Το 1935 ήταν τραυματική χρονιά για τους δημοκρατικούς θεσμούς της χώρας, καθώς ποικίλα γεγονότα έθεσαν
σε δοκιμασία τις ομαλές πολιτικές εξελίξεις.

Γράφει ο ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΣΤΕΦ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ Δημοσιογράφος
Διαβάστε περισσότερα >>
 8 ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΩΝ ΛΕΞΕΩΝ
του Γιώργου Σ. Δαμιανού
 16 19ος ΑΙΩΝΑΣ: Η ΚΙΝΑ ΚΛΕΙΣΤΗ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ
O 19ος αιώνας χαρακτηρίζεται από
τη γοργή εξάπλωση
του εμπορίου σε όλη σχεδόν την υφήλιο,
με πρωτοβουλία
των χωρών και
των επιχειρηματιών
της Δύσης. Είναι
η εποχή που
ο οικονομικός ανταγωνισμός μεταξύ των δυτικών χωρών και η αναζήτηση νέων αγορών για προμήθεια πρώτων υλών και διάθεση βιομηχανικών αγαθών αποκτά τρομακτικές διαστάσεις. Μέσα στον κυκεώνα αυτών των γοργών, σε σχέση με το παρελθόν, εξελίξεων, εκείνοι που κατεξοχήν επλήγησαν ήταν όσοι προσπάθησαν να αντιταχθούν ή δεν μπόρεσαν εγκαίρως να προσαρμοστούν
στις πολιτικές, επιστημονικές και οικονομικές αλλαγές.

Γράφει ο
ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΠΑΝΤΑΒΟΣ
Ιστορικός - Υπ. Διδάκτωρ
Πανεπιστημίου Αθηνών
Διαβάστε περισσότερα >>
 ΜΟΝΙΜΕΣ ΣΤΗΛΕΣ
114  Θέατρο και Ιστορία: «Επτά λογικές απαντήσεις»,
«Η Τέχνη του κυρίου Χάαρμαν»,«Ναπολεοντία».
118  Το ιστορικό βιβλίο 124  Διάλογος με τους αναγνώστες. 126  Γιατί το λέμε έτσι; 127  Το ιστορικό Σταυρόλεξο. 128 Καταγωγή ονομάτων και τοποωνυμίων.

 104 ΜΕΣΟΛΟΓΓΙ, η “Ιερά Πόλις”
του Γιώργου Λ. Κωνσταντόπουλου
 ΜΟΝΙΜΕΣ ΣΤΗΛΕΣ
114 Θέατρο και Ιστορία: «Επτά λογικές απαντήσεις»,
«Η Τέχνη του κυρίου Χάαρμαν»,«Ναπολεοντία».
118 Το ιστορικό βιβλίο 124 Διάλογος με τους αναγνώστες. 126 Γιατί το λέμε έτσι; 127 Το ιστορικό Σταυρόλεξο. 128 Καταγωγή ονομάτων και τοπωνυμίων.
ΠΑΠΥΡΟΣ ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ Α.Ε
Πανεπιστημίου 46, Αθήνα, 106 78
Τηλ.: 210 3611880
info@istoria.gr - letters@istoria.gr
Παρουσίαση εκδήλωσης
Εκδοτικός οργανισμός Πάπυρος - Σχεδίαση απο την Webstart - Web hosting απο την Cityhost