Περιοδικό Ιστορία
Η ΣΥΜΜΟΡΙΑ ΤΗΣ ΤΗΛΑΣ
Καταστάσεις κωμικά σουρεαλιστικές αλλά και βγαλμένες κατευθείαν μέσα από την καρδιά ...
Ιστορία Εικονογραφημένη
Ηλεκτρονικό κατάστημα Πάπυρος Online

116 Βιβλία και Ιστορία

Saul Friedländer
Η ΝΑΖΙΣΤΙΚΗ ΓΕΡΜΑΝΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΕΒΡΑΙΟΙ, Ι. Τα χρόνια των διώξεων (1933-1939), ΙΙ Τα χρόνια της εξόντωσης (1939-1945)
ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: Ήλια Ιατρού, Εκδόσεις Πόλις, 2013, ΣΕΛ.: 1378, ΤΙΜΗ: 44,00 €


Για τις νεότερες γενιές ιστορικών, όπως και για τους περισσότερους ανθρώπους, το Τρίτο Ράιχ του Χίτλερ, ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος και η μοίρα των Εβραίων της Ευρώπης δεν αποτελούν μέρος της συλλογικής μνήμης. Κατά παράδοξο τρόπο όμως, αυτά τα γεγονότα κατέχουν πιο κεντρική θέση στη σημερινή ιστορική συνείδηση από όσο πριν από μερικές δεκαετίες.
Για τον σύγχρονο ιστορικό συνιστά μεγάλη πρόκληση η ιστορική αφήγηση του Ολοκαυτώματος, στην οποία να εξετάζονται το ενιαίο πλαίσιο, τόσο οι πολιτικές των θυτών όσο και η στάση της κοινω­νίας, καθώς και ο κόσμος των θυμάτων. Πρέπει να επισημανθεί ότι κάποιες από τις γνωστότερες ιστορικές ερμηνείες αυτών των γεγονότων έχουν εστιάσει κυ­ρίως στον ναζιστικό μηχανισμό των διώξεων και του θανάτου, δίνοντας μικρή προσοχή στην ευρύτερη κοινωνία, στην ευρωπαϊκή και διεθνή σκηνή, ή στο ρευστό πεπρωμένο των ίδιων των θυμάτων.
Η πολιτική του Χίτλερ δεν διαμορφώθηκε μόνο από την ιδεολογία του. Ο ηγέτης των ναζί δεν λάμβανε τις αποφάσεις του ανεξάρτητα από το κόμμα και τους κρατικούς οργανισμούς. Οι ενέργειές του, κυρίως κατά την πρώιμη φάση του καθεστώτος, καθορίζονταν όχι μόνο από την κοσμοθεωρία του, αλλά και από τις εσωτερικές πιέσεις, τους γραφειοκρατικούς περιορισμούς, ενίοτε από την γερμανική κοινή γνώμη και, επιπλέον από τις αντιδράσεις των ξένων κυβερνήσεων και της διεθνούς κοινής γνώμης. Όσον αφορά το ερώτημα αν ο γερμανικός λαός συμμεριζόταν την ιδεολογική μονομανία του Χίτλερ θα σημειώσουμε ότι στις παραδοσιακές προνομιούχες ομάδες της κοινωνίας καθώς και στην ευρύτερη μάζα του πληθυσμού, οι αντιεβραϊκές αντιλήψεις περιορίζονταν μάλλον σε σιωπηρή αποδοχή ή ανοχή. Ο «λυτρωτικός αντισημισμός» χαρακτήριζε γενικά την ελίτ του ναζιστικού κόμματος. Αν και η πλειο­νότητα των γερμανών είχε αναμφίβολα επηρεαστεί από διάφορες μορφές παραδοσιακού αντισημιτισμού και αποδέχθηκε εύκολα τον κοινωνικό αποκλεισμό των Εβραίων, φαίνεται ωστόσο πως αντιμετώπιζε με σκεπτικισμό τη γενικευμένη βία εναντίον τους, και δεν απαίτησε ποτέ την εκτόπιση ή τον αφανισμό τους.
Ο ναζισμός δεν ήταν απλώς ένα σύνολο ρατσιστικών λόγων, αλλά μια πολιτική θρησκεία που απαιτούσε την απόλυτη αφοσίωση που χαρακτήριζε την θρησκευτική πίστη. Η σταδιακή στέρηση δικαιωμάτων, η νομική και κοινωνική περιθωριοποίηση των Εβραίων, διευκολύνθηκε από τη συνεργασία και την αδιαφορία των ελίτ, της Εκκλησίας, των πανεπιστημιακών.
Ο Σαούλ Φριντλέντερ –καθηγητής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Λος Άντζελες–, γεννήθηκε ως Πάβελ Φριντλέντερ στην Πράγα το 1932. Όταν ξέσπασε ο πόλεμος, η γερμανόφωνη, εβραϊκή, αλλά “αφομοιωμένη”, οικογένειά του εγκατέλειψε την Πράγα για να εγκατασταθεί στο Παρίσι. Σ’ αυτή τη δια­δρομή αλλάζει όνομα και γίνεται Πολ, κρύβεται σε καθολικό σχολείο και διασώζεται. Εκείνος, όχι οι γονείς του. Εκείνοι χάνονται στο Άουσβιτς.
Στο δίτομο έργο του, επιχειρεί έναν ιστορικό απολογισμό όπου οι ναζιστικές πολιτικές, ως κεντρικός άξονας του έργου, δεν εξετάζονται αποκομμένες από το διεθνές περιβάλλον, ούτε από τη συμπεριφορά, τις αντιδράσεις και τη μοίρα των θυμάτων. Εστιάζει στη ναζιστική ιδεολογία, επισημαίνει τις αμφισημίες της, αλλά θεωρεί ότι η ιδεολογία αυτή υπαγόρευσε τη γερμανική πολιτική καθιστώντας την εξόντωση των Εβραίων αναπόσπαστο τμήμα και πρωταρχικό της στόχο. Δίνει έμφαση στη φυλετική, αντισημιτική ρητορική του ναζισμού και στο γεγονός ότι ο ίδιος ο Χίτλερ ενεχόταν στη λήψη όλων των σημαντικών αποφάσεων. Υποστηρίζει ότι η αντισημιτική εμμονή βρισκόταν στην καρδιά του ναζιστικού ιδεολογικού σύμπαντος, ως ενοποιητικός κώδικας της φυλετικής κοινότητας και ως μέσο διαρκούς κινητοποίησης του καθεστώτος. Ενσωματώνει τέλος την στάση των ίδιων των Εβραίων και των οργανώσεών τους.
Οι διώξεις και οι δολοφονίες των ναζί διαπράχθηκαν από συνηθισμένους ανθρώπους που έζησαν και έδρασαν στο πλαίσιο μιας μοντέρνας κοινωνίας. Οι δράστες, όπως επίσης οι μέθοδοι και τα όργανα που χρησιμοποίησαν ως μέσο για τις πράξεις τους, ήταν προϊόντα αυτής της κοινωνίας. Ωστόσο οι στόχοι των πράξεών τους διαμορφώθηκαν από ένα καθεστώς, μια ιδεολογία και μια πολιτική κουλτούρα που κάθε άλλο παρά κοινότοπα είναι.
Η αφήγησή του ακολουθεί τη χρονική ακολουθία των γεγονότων, παρουσιά­ζοντας την προπολεμική τους εξέλιξη στον πρώτο τόμο και την τερατώδη κατάληξή τους, κατά τη διάρκεια του πολέμου, στον δεύτερο. Αυτή η χρονική δομή υπογραμμίζει την αλληλουχία των συμβάντων υποδεικνύοντας παράλληλα το πλαίσιο των σημαντικών μεταβολών.
Ο Φριντλέντερ καταθέτει μια ολοκληρωμένη Ιστορία μέσα από πολλαπλές οπτικές γωνίες, και διάθεση αυτοκριτικής. Προσφέρει μια πληρέστερη ερμηνεία, αρκετά σύνθετη, χωρίς να είναι εν πολλοίς αρεστή, ενώ αφήνει και αρκετές υποθέσεις εργασίας ή συζήτησης.


ΔΙΟΝΥΣΗΣ Ν. ΜΟΥΣΜΟΥΤΗΣ

#548 Φεβρουάριος - 4,50€

 1 ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ
ΔΙΟΝΥΣΗΣ Ν. ΜΟΥΣΜΟΥΤΗΣ
Διαβάστε περισσότερα >>
 4 Η ΑΧΑΪΚΗ ΣΥΜΠΟΛΙΤΕΙΑ ΚΑΙ Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ
των Νικολάου Κυριαζή και Εμμανουήλ-Μάριου Οικονόμου
Διαβάστε περισσότερα >>
 14 ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΙΕΣ. Η αντεπίθεση των χριστιανών (ΜΕΡΟΣ Β΄)
του Τζον Τζούλιους Νόργουιτς
Διαβάστε περισσότερα >>
 28 Ο ΝΙΚΟΣ ΜΠΟΥΡΑΝΤΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΜΗΧΑΝΟΚΙΝΗΤΟ ΤΜΗΜΑ ΤΗΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ
 του Γιάννη Ράγκου
Διαβάστε περισσότερα >>
 38 Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΤΗΝ ΕΠΑΥΡΙΟ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ ΤΟΥ 1897 – Το αντικίνημα Τυπάλδου (ΜΕΡΟΣ Β΄)
του Ιωάννη Σ. Παπαφλωράτου
Διαβάστε περισσότερα >>
 49 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΕΠΙΤΕΥΓΜΑΤΑ ΣΤΟΝ Β΄ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΟΛΕΜΟ
του Μάρτιν βαν Κρέβελντ
Διαβάστε περισσότερα >>
 58 ΦΡΑΝΘΙΣΚΟ ΦΡΑΝΚΟ. Η τύχη του αρχηγού
του Ρεμί Κωφέρ
Διαβάστε περισσότερα >>
 67 Ο ΒΟΜΒΑΡΔΙΣΜΟΣ ΤΟΥ M/S «WIRIL» ΤΟΥ ΕΡΥΘΡΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΑΠΟ ΤΗ RAF, ΧΙΟΣ, 1944
 του Κυριάκου Ντελόπουλου
Διαβάστε περισσότερα >>
 74 Ο ΑΝΤΝΑΝ ΜΕΝΤΕΡΕΣ ΚΑΙ Ο «ΘΑΝΑΤΟΣ» ΤΗΣ ΠΡΩΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ
του Βαγγέλη Γεωργίου
Διαβάστε περισσότερα >>
 86 ΤΟ ΚΟΜΜΑ ΤΩΝ ΜΑΥΡΩΝ ΠΑΝΘΗΡΩΝ
του Αλέξανδρου Στεργιόπουλου
Διαβάστε περισσότερα >>
 95 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΓΕΡΑΚΗΣ. Ο Έλληνας που παραλίγο να γίνει βασιλιάς του Σιάμ
 του Θωμά Μαστακούρη
Διαβάστε περισσότερα >>
 103 ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΟΝ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΒΟΥΔΑ
του Απόστολου Μιχαηλίδη
Διαβάστε περισσότερα >>
 114 ΘΙΟΝΤΟΡ ΡΟΥΖΒΕΛΤ, Το άγνωστο θηρίο
του Φίλιππου Φίλιππα
 116 Βιβλία και Ιστορία
Saul Friedländer
Η ΝΑΖΙΣΤΙΚΗ ΓΕΡΜΑΝΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΕΒΡΑΙΟΙ, Ι. Τα χρόνια των διώξεων (1933-1939), ΙΙ Τα χρόνια της εξόντωσης (1939-1945)
ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: Ήλια Ιατρού, Εκδόσεις Πόλις, 2013, ΣΕΛ.: 1378, ΤΙΜΗ: 44,00 €


Διαβάστε περισσότερα >>
 117 Βιβλία και Ιστορία
Πλάτων, ΤΙΜΑΙΟΣ
ΕΙΣΑΓΩΓΗ, ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ, ΣΧΟΛΙΑ: Βασίλης Κάλφας
Εκδ. Βιβλιοπωλείον της Εστίας, 2013, ΣΕΛ.: 568, ΤΙΜΗ: 21,00 €


Διαβάστε περισσότερα >>
 ΜΟΝΙΜΕΣ ΣΤΗΛΕΣ
116 Βιβλία και Ιστορία
ΔΙΟΝΥΣΗΣ Ν. ΜΟΥΣΜΟΥΤΗΣ
118 Το χθες στην Ιστορία
ΝΙΚΟΣ ΝΙΚΟΛΟΥΔΗΣ
120 Επικαιρότητα και Ιστορία
ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΑΓΚΟΣ
122 Κινηματογράφος και Ιστορία
ΝΙΚΟΣ ΚΟΥΡΜΟΥΛΗΣ
124 Θέατρο και Ιστορία
ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΡΑΠΑΝΑΚΗ

ΠΑΠΥΡΟΣ ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ Α.Ε
Πανεπιστημίου 46, Αθήνα, 106 78
Τηλ.: 210 3611880
info@istoria.gr - letters@istoria.gr
Παρουσίαση εκδήλωσης
Εκδοτικός οργανισμός Πάπυρος - Σχεδίαση απο την Webstart - Web hosting απο την Cityhost