Περιοδικό Ιστορία
McMafia – Έγκλημα χωρίς σύνορα
Η τολμηρή έρευνα του Γκλένι που κράτησε τρία χρόνια, φωτίζει τη σκοτεινή πλευρά της παγκοσμιοποίησης
Ιστορία Εικονογραφημένη
Ηλεκτρονικό κατάστημα Πάπυρος Online

116 Βιβλία και Ιστορία

Βάιος Καλογρηάς
ΤΟ ΑΝΤΙΠΑΛΟ ΔΕΟΣ,
Οι εθνικιστικές οργανώσεις αντίστασης στην κατεχόμενη Μακεδονία (1941-1944),
εκδ. University Studio Press, 2012, σελ. 446, τιμή: 28,00 €


Η ιστορία της γερμανικής, της ιταλικής και της βουλγαρικής κατοχής στη Μακεδονία (1941-1944) δεν έχει αποκαλύψει ακόμη όλα της τα μυστικά και συνεχίζει να προκαλεί το ενδιαφέρον τόσο των επιστημόνων όσο και της κοινής γνώμης. Ορισμένα κεφάλαιά της παραμένουν ως σήμερα άγνωστα ή λησμονημένα. Η εξέλιξη της εθνικιστικής, μη κομμουνιστικής αντίστασης, και η γένεση του ένοπλου αντιεαμικού κινήματος (ιδίως στην ύπαιθρο) είναι δύο από τα ζητήματα που για δεκαετίες ολόκληρες είχαν τεθεί στο περιθώριο της ελληνικής ιστοριογραφίας. Η ιστορική περίοδος της «εχθρικής κατοχής», όπως ονομάζεται το χρονικό αυτό διάστημα, αποτελεί τμήμα της Ιστορίας του Έθνους μας, το οποίο δυστυχώς έχει υποστεί διάφορες «ιστορικές παραμορφώσεις» –ιδιαίτερα στον Ελληνικό Βορρά– λόγω καθαρά εσωτερικών πολιτικών επιδιώξεων αλλά και συγκρούσεων μεγάλων εξωτερικών δυνάμεων.
Σημείο αναφοράς της μελέτης του Βάιου Καλογρηά είναι τα δραματικά γεγονότα που συντελέσθηκαν στον πολύπαθο γεωγραφικό χώρο της Μακεδονίας, σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη από εθνική άποψη περιοχή, κατά τη διάρκεια της γερμανικής, της ιταλικής και της βουλγαρικής κατοχής. Η Μακεδονία αποτέλεσε έναν από τους πιο ευαίσθητους χώρους της ελληνικής επικράτειας. Η περιοχή είχε πρόσφατα ενσωματωθεί στο ελληνικό κράτος, παρέμενε αντικείμενο διεκδίκησης από τη βουλγαρική αναθεωρητική πολιτική, και μέσα στον μακεδονικό χώρο ζούσαν εθνοτικές ομάδες που συχνά αντιμετώπιζαν εχθρικά ή με καχυποψία η μία την άλλη.
Η μελέτη του Καλογρηά, –αποτελεί μετάφραση της γερμανικής έκδοσης «Okkupation, Widerstand und Kollaboration in Makedonien 1941-1944» (Mainz-Ruhpolding 2008), που είναι επεξεργασμένη μορφή της διδακτορικής διατριβής που εκπόνησε στο Πανεπιστήμιο του Μάιντς– ουσιαστικά επεκτείνεται σε θέματα που με τον έναν ή τον άλλο τρόπο απασχόλησαν την ιστοριογραφία στις πανελλήνιας κλίμακας μελέτες, μεταξύ των οποίων, ο τρόπος συγκρότησης των αντιστασιακών οργανώσεων (ειδικά των μη εαμικών) και ο ρόλος των αξιωματικών σε αυτή τη διαδικασία. Η εμπλοκή των αξιωματικών στην ένοπλη αλλά και στην πολιτική αντίσταση αποτελεί ένα θέμα που διερευνάται συνεχώς τα τελευταία χρόνια. Παραμένει όμως ένα μάλλον σκοτεινό ζήτημα, πάνω στο οποίο εκδηλώνονται πολλά και διαφορετικά ταμπού.  Ένα άλλο θέμα στο οποίο η μελέτη του Καλογρηά μάς βοηθάει να προχωρήσουν οι γνώσεις μας είναι αυτό του Εμφυλίου Πολέμου στα χρόνια της Κατοχής. Μας δείχνει με σαφή τρόπο το εύρος και το βάθος των εμφύλιων συγκρούσεων στα χρόνια της Κατοχής καθώς και τη στρατηγική του ΕΑΜ για μονοπώληση της αντίστασης. Το εύρος του Εμφυλίου Πολέμου συνδέεται αναμφίβολα με την ανάπτυξη του αντιστασιακού κινήματος, αλλά, και με την εξέλιξη του δωσιλογισμού. Όπως χαρακτηριστικά  σημειώνει και ο ίδιος, «είναι προφανές πως οι αποχρώσεις του “δωσιλογικού” φαινομένου στη Μακεδονία είναι πολύ πιο σύνθετες από ό,τι τα διάφορα ερμηνευτικά σχήματα ίσως επιτρέπουν. Είναι βέβαιο ότι ο “κόσμος των εθνικιστών” δεν υπήρξε ενιαίος και συμπαγής, αν και από τα τέλη του 1943 τα όρια μεταξύ του αστικού-αντιστασιακού και “δωσιλογικού” στρατοπέδου είναι ρευστά και δυσδιάκριτα».
Ο Βάιος Καλογρηάς, εκτός των άλλων, ερευνά αναλυτικά και με εξαιρετικά γλαφυρό τρόπο την «Εαμοκρατία» στη Θεσσαλονίκη, και τις διώξεις από τους επικρατήσαντες κομμουνιστές της εποχής κάθε πολίτη που είχε διαφορετική πολιτική σκέψη. Ερευνά επίσης όλες τις άλλες μορφές εκδήλωσης Εθνικής Αντίστασης, αποκαλύπτοντας ότι οι πρωτεργάτες της αντιμετώπισαν από την αρχή την εχθρότητα και τον συκοφαντικό διασυρμό των κομμουνιστών που μεθόδευαν την τελική κατάληψη της αρχής μετά την απελευθέρωση. Επίσης, για πρώτη φορά εξετάζεται σε βάθος η μεθοδολογία της γερμανικής προπαγάνδας στην υπόθαλψη της ελληνικής αδελφοκτονίας, κάτι που διαφεύγει από τους περισσότερους ερευνητές και αποτελεί σαφώς σημαντική πρωτοτυπία του όλου έργου.
Πρόκειται για ένα καλογραμμένο βιβλίο που τεκμηριώνει πειστικά τραγικές αλήθειες.

#533 Νοέμβριος - 4,50€

 3 ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ
του Διονύσυ Ν. Μουσμούτη
Διαβάστε περισσότερα >>
 6 Ο ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗΣ ΤΩΝ ΑΝΤΙΚΥΘΗΡΩΝ
του Χρήστου Δ. Λάζου
Διαβάστε περισσότερα >>
 20 ΛΕΗΛΑΣΙΕΣ, ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΕΣ ΚΑΙ ΑΡΠΑΓΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΜΝΗΜΕΙΩΝ
του Ελευθέριου Ηλ. Καντζινού
Διαβάστε περισσότερα >>
 33 Η 520Η ΕΠΕΤΕΙΟΣ ΤΗΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΗΣ ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟ ΚΟΛΟΜΒΟ (1942)
του Λυκούργου Αρεταίου
Διαβάστε περισσότερα >>
 46 Η ΒΑΡΒΑΡΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΜΠΑΡΜΠΑΡΟΣΑ - Α ΜΕΡΟΣ
του Τζων Τζούλιους Νόργουιτς
Διαβάστε περισσότερα >>
 54 Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΗΣ ΜΕΘΟΡΙΟΥ, ΑΡΑΟΥΚΑΝΟΙ ΑΠΑΤΣΙ ΚΑΙ ΚΟΜΑΝΤΣΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΟΙ ΜΕ ΤΟΥΣ ΕΥΡΩΠΑΙΟΥΣ
του Αρτούρο Λέϊβα
 60 Ο Α ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ, ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΑΓΗ ΤΩΝ ΘΕΣΕΩΝ ΣΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ ΦΘΟΡΑΣ
του Μάρτιν Βαν Κρέβελντ
 72 Ο ΑΙΝΙΓΜΑΤΙΚΟΣ ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΟΥ ΙΩΑΝΝΗ ΤΣΙΓΑΝΤΕ
του Νίκου Νικολούδη
Διαβάστε περισσότερα >>
 93 ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΦΥΛΑΚΕΣ 1830 - 1930
του Γεράσιμου Α. Ρηγάτου
 106 ΓΟΥΛΙΕΛΜΑ ΠΑΛΑΒΙΤΣΙΝΙ Η ΜΑΡΚΗΣΙΑ ΤΗΣ ΒΟΔΟΝΙΤΣΑΣ
του Κωνσταντίνου Κοτσίλη
 112 ΡΟΓΗΡΟΣ ΒΑΚΩΝ
του Φίλιππου Φίλιππα
 116 Βιβλία και Ιστορία
Βάιος Καλογρηάς
ΤΟ ΑΝΤΙΠΑΛΟ ΔΕΟΣ,
Οι εθνικιστικές οργανώσεις αντίστασης στην κατεχόμενη Μακεδονία (1941-1944),
εκδ. University Studio Press, 2012, σελ. 446, τιμή: 28,00 €
Διαβάστε περισσότερα >>
 116 Βιβλία και Ιστορία
Ανδρέας Στεργίου,
ΚΥΠΡΙΑΚΟ, Η λύση των δύο κρατών, Το γερμανικό παράδειγμα
Εκδόσεις Τουρίκη, 2012, σελ. 166, τιμή: 12,00 €
Διαβάστε περισσότερα >>
 116 Βιβλία και Ιστορία
Αριστοτέλη Αναγνώστου,
ΤΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΑΡΧΕΙΑ ΣΤΗΝ ΡΩΜΑΪΚΗ ΑΙΓΥΠΤΟ,
εκδ. Σύλλογος προς Διάδοσιν Ωφελίμων Βιβλίων, 2012, σελ. 472, τιμή: 20,00 €

Διαβάστε περισσότερα >>
 116 Βιβλία και Ιστορία
Philip J. Haythorntwaite,
Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΑΛΛΙΠΟΛΗΣ (1915),
μετάφραση: Βαγγέλης Στεργιόπουλος,
εκδ. Γκοβόστη, 2012, σελ. 172, τιμή: 14,50 €
Διαβάστε περισσότερα >>
 ΜΟΝΙΜΕΣ ΣΤΗΛΕΣ
116 Βιβλία και Ιστορία  ΔΙΟΝΥΣΗΣ Ν. ΜΟΥΣΜΟΥΤΗΣ
120 Το χθες στην Ιστορία ΝΙΚΟΣ ΝΙΚΟΛΟΥΔΗΣ
122  Επικαιρότητα και Ιστορία ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΑΓΚΟΣ
124  Θέατρο και Ιστορία ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΡΑΠΑΝΑΚΗ
126  Τέχνη και Ιστορία ΤΟΝΙΑ ΜΑΚΡΑ
ΠΑΠΥΡΟΣ ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ Α.Ε
Πανεπιστημίου 46, Αθήνα, 106 78
Τηλ.: 210 3611880
info@istoria.gr - letters@istoria.gr
Παρουσίαση εκδήλωσης
Εκδοτικός οργανισμός Πάπυρος - Σχεδίαση απο την Webstart - Web hosting απο την Cityhost