Περιοδικό Ιστορία
McMafia – Έγκλημα χωρίς σύνορα
Η τολμηρή έρευνα του Γκλένι που κράτησε τρία χρόνια, φωτίζει τη σκοτεινή πλευρά της παγκοσμιοποίησης
Ιστορία Εικονογραφημένη
Ηλεκτρονικό κατάστημα Πάπυρος Online

67 ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΜΑΤΣΗΣ (1926-1958), Ο ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΣ ΝΕΚΡΟΣ ΤΟΥ ΚΥΠΡΙΑΚΟΥ ΑΓΩΝΑ

ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΜΑΤΣΗΣ (1926-1958)
    
του  Ιωαννη Σ. Παπαφλωρατου


O Kυριάκος Μάτσης ήταν ο τελευταίος νεκρός του Κυπριακού Αγώνα (1955-1959), που οδήγησε στη λεγομένη «δεσμευμένη ανεξαρτησία» της νήσου. Ο Μάτσης δεν ήταν ένας απλός αγωνιστής της ΕΟΚΑ αλλά και ένας ρεαλιστής πολιτικός οραματιστής, ένας αταλάντευτος ιδεολόγος και ένας άνθρωπος που υπερέβη τις πολιτικές αντιθέσεις προς χάριν του Δικαίου. Η πολύπλευρη προσωπικότητά του θα σκιαγραφηθεί σε αχνές γραμμές με βάση τις υπάρχουσες μαρτυρίες αλλά και το εν πολλοίς άγνωστο Ημερολόγιό του.

Ο Κυριάκος είδε το πρώτο φως του ήλιου σε ένα ορεινό χωριό της Πιτσιλιάς, που ονομάζεται Παλαιχώρι, στις 23 Ιανουαρίου 1926. Γονείς του ήταν ο Χριστοφής και η Κυριακού,13 που ασχολούνταν με τις γεωργικές καλλιέργειες. Φοίτησε στο σχολείο του χωριού του και μετά γράφηκε στο Ελληνικό Γυμνάσιο της Αμμοχώστου, από το οποίο αποφοίτησε το 1945. Ήταν φιλομαθής και πολύ αγαπητός στους συμμαθητές του. Για τον λόγο αυτόν επελέγη να απαντήσει στην προσφώνηση του γυμνασιάρχη, κατά την καθιερωμένη τελετή για τη λήξη του σχολικού έτους. Την εποχή εκείνη η υφήλιος είχε βυθιστεί στη δίνη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Οι Βρετανοί κατακτητές είχαν προσπαθήσει να μεταβάλουν φαινομενικά τη σκληρή αποικιακή πολιτική τους, την οποία είχαν εφαρμόσει καθ’ όλη τη διάρκεια της «Παλμεροκρατίας»14 (1933-1939), προκειμένου να εξασφαλίσουν τη βοήθεια των κατοίκων της νήσου. Υιοθέτησαν εξ ανάγκης μία (κατ’ όνομα) φιλελεύθερη πολιτική, δίχως όμως να καταφέρουν να αμβλύνουν το εθνικό φρόνημα των Κυπρίων. Ο νεαρός Κυριάκος συμμετείχε ενεργά στον αγώνα των ομοεθνών του αλλά και στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Εντάχθηκε στην ομάδα της Ελληνικής Σοσιαλιστικής Πρωτοπορίας, την οποία είχε ιδρύσει ο Χριστόδουλος Γαλατόπουλος15 με σκοπό την προώθηση του αιτήματος  για ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα.
Μετά την αποφοίτησή του ο Μάτσης απασχολήθηκε στην εταιρεία «Π. Ιωάννου και Σία». Ήταν υπάλληλος στο τμήμα ξυλείας και υλικών οικοδομών. Ταυτόχρονα δραστηριοποιήθηκε στα κοινά από τη θέση του γραμματέα του Διοικητικού Συμβουλίου του Συλλόγου Αποφοίτων Ελληνικού Γυμνασίου Βαρωσίων (ΣΑΕΓΒ) καθώς και της Ελληνικής Χριστιανικής Αδελφότητος Νέων (ΕΧΑΝ) της Αμμοχώστου. Η δραστηριότητά του διεκόπη όταν εγκρίθηκε μία αίτησή του για τη χορήγηση υποτροφίας προκειμένου να συνεχίσει τις σπουδές του στην Ελλάδα. Στις 12 Οκτωβρίου 1946 εγκατέλειψε το νησί του για τη Θεσσαλονίκη, όπου γράφηκε στη Γεωπονική Σχολή16 του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου. Καθ’ οδόν, έκανε μία στάση στην Αθήνα. Η επίσκεψή του στον ιερό βράχο της Ακρόπολης τον συγκλόνισε. Έγραψε στο Ημερολόγιό του: «Σκύβω ταπεινά και σας προσκυνώ, ω άγιοι τόποι, ω μεγάλοι νεκροί». Έφθασε στη συμπρωτεύουσα τις παραμονές του εορτασμού της εθνικής επετείου της 28ης Οκτωβρίου. Παλλόμενος από εθνικό ενθουσιασμό, παρακολούθησε την παρέλαση και συγκινήθηκε βαθύτατα από το σθένος των αναπήρων. Στις 30 Οκτωβρίου έγραψε στο Ημερολόγιό του: «Πριν από δύο ημέρες, γιορτάσαμε την 28η Οκτωβρίου. Τρίζανε τα ξύλινα πόδια των αναπήρων του πολέμου. Και το τρίξιμό τους έφερνε στη ψυχή ένα αίσθημα απελπισίας γιατί οι θυσίες μας θυσιάστηκαν (sic) στον βωμό του “αγίου” συμφέροντος των Μεγάλων Δυνάμεων. Εφ’ όσον η ηρωική αυτή χώρα πληρώνεται με το κάλπικο νόμισμα των ωραίων λόγων και των επιβλητικών εκφράσεων, ενώ τα αληθή της συμφέροντα παραβλάπτονται ουσιωδώς, δεν μπορεί κανείς να ισχυρισθεί ότι επικρατεί εις τον κόσμον δικαιοσύνη. Τουταναντίον, ο 20ός αιών είναι στίγμα διά την ανθρωπότητα και τον πολιτισμόν, διότι, παρά τας διαφόρους επαγγελίας, τους σοσιαλισμούς και τους κομμουνισμούς, ο κόσμος εις την πραγματικότητα πεινά, βασανίζεται, ψοφά εις τα πεζοδρόμια».    ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ…

[ Περισσότερα στο τεύχος... ]

#530 Αύγουστος 2012 - 4,50€

 3 ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ
του Διονύση Ν. Μουσμούτη
Διαβάστε περισσότερα >>
 6 Η ΜΑΧΗ ΤΟΥ ΥΔΑΣΠΗ ΠΟΤΑΜΟΥ
 του Λυκούργου Αρεταίου
 21 ΑΡΑΧΟΒΑ (18-24 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1826)
του Νίκου Γιαννόπουλου
Διαβάστε περισσότερα >>
 34 ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ
του Σωτήρη Ριζά
Διαβάστε περισσότερα >>
 41 ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΣΜΥΡΝΗΣ ΚΑΙ Η ΓΥΡΩ ΠΕΡΙΟΧΗ (1344-1922)
του Πέτρου Μεχτίδη
Διαβάστε περισσότερα >>
 48 Η ΖΑΚΥΝΘΟΣ ΣΤΙΣ ΑΦΗΓΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΕΡΙΗΓΗΤΩΝ
της Πιερρίνας Κοριατοπούλου
 58 ΡΙΖΟΡΤΖΙΜΕΝΤΟ, Η ΙΤΑΛΙΚΗ ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ
του Τζων Τζούλιους Νόργουιτς
Διαβάστε περισσότερα >>
 67 ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΜΑΤΣΗΣ (1926-1958), Ο ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΣ ΝΕΚΡΟΣ ΤΟΥ ΚΥΠΡΙΑΚΟΥ ΑΓΩΝΑ
 του Ιωάννη Σ. Παπαφλωράτου
Διαβάστε περισσότερα >>
 78 ΟΙ ΒΡΕΤΑΝΟΙ ΣΤΗ ΒΟΡΕΙΟ ΙΡΛΑΝΔΙΑ
του Μάρτιν βαν Κρέβελντ
Διαβάστε περισσότερα >>
 89 ΤΟ ΜΕΤΑΠΟΛΕΜΙΚΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΤΟΥ ΜΠΡΕΤΟΝ ΓΟΥΝΤΣ
του Ανδρέα Στεργίου
Διαβάστε περισσότερα >>
 105 ΤΟ «ΑΙΝΙΓΜΑ» ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ 2012, ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΤΩΝ ΜΑΓΙΑ
του Φίλιππου Φίλιππα
 112 Βιβλία και Ιστορία
Graham Shipley
Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟ 323-330 π.Χ.,
Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, 2012,
τόμ. Α’ & τόμ. Β’, σελ. 620 & 186, τιμή: 40, 00€
Διαβάστε περισσότερα >>
 112 Βιβλία και Ιστορία
Eιρήνη Σαρόγλου-Τσάκου
ΥΓΕΙΑ ΕΝ ΠΛΩ
Διεθνές Κέντρο Ναυτικής Έρευνας και Παράδοσης, ΜΚΟ Ίδρυμα «Μαρία Τσάκος», 2011, σελ. 280, Εκτός εμπορίου.
Διαβάστε περισσότερα >>
 112 Βιβλία και Ιστορία
Arthur Muller, Dominique Mulliez, Catherne Aubert
100 ΧΡΟΝΙΑ ΓΑΛΛΙΚΕΣ ΑΝΑΣΚΑΦΕΣ ΣΤΗ ΘΑΣΟ, 1911-2011,
Εκδόσεις École Française d’ Athènes και Ολκός, σελ.: 176, τιμή: 25,00 €
Διαβάστε περισσότερα >>
 112 Βιβλία και Ιστορία
Σωκράτης Κουγέας
Η ΜΑΝΗ ΣΤΑ ΑΡΧΕΙΑ ΤΗΣ ΒΕΝΕΤΙΑΣ (1570-1572 & 1692-1699) ΚΑΙ Ο ΙΠΠΟΤΗΣ ΛΙΜΠΕΡΙΟΣ ΓΕΡΑΚΑΡΗΣ (1689-1711). Συλλογή Σωκράτη Κουγέα - Κωνσταντίνου Μέρτζιου, Βιβλιοθήκη Γενικών Αρχείων του Κράτους, 2012, σελ.: 458 (εκτός εμπορίου).
Διαβάστε περισσότερα >>
 112 Βιβλία και Ιστορία

Ελευθέριος Γ. Σκιαδάς
Ο ΠΟΙΗΤΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΡΟΥ, Παναγιώτης Ν. Θεοδοσίου, Η άλλη όψη της αθηναϊκής ιστορίας
εκδ. Σύγχρονοι Ορίζοντες, 2001, σελ. 390, τιμή: 49,50 €
Διαβάστε περισσότερα >>
 ΜΟΝΙΜΕΣ ΣΤΗΛΕΣ
112 Βιβλία και Ιστορία  ΔΙΟΝΥΣΗΣ Ν. ΜΟΥΣΜΟΥΤΗΣ
116 Το χθες στην Ιστορία ΝΙΚΟΣ ΝΙΚΟΛΟΥΔΗΣ
118  Επικαιρότητα και Ιστορία ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΑΓΚΟΣ
120  Θέατρο και Ιστορία ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΡΑΠΑΝΑΚΗ
122  Ιστορία στο Διαδίκτυο ΠΑΥΛΟΣ ΜΕΘΕΝΙΤΗΣ
124 Σταυρόλεξο του 21ου αιώνα ΠΑΥΛΟΣ ΜΕΘΕΝΙΤΗΣ
ΠΑΠΥΡΟΣ ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ Α.Ε
Πανεπιστημίου 46, Αθήνα, 106 78
Τηλ.: 210 3611880
info@istoria.gr - letters@istoria.gr
Παρουσίαση εκδήλωσης
Εκδοτικός οργανισμός Πάπυρος - Σχεδίαση απο την Webstart - Web hosting απο την Cityhost